Atalen artxiboak: Kalkoak

Okerrak: *ahal dut hitz egin?, *ahal didazue lagundu?, *ahal dugu zerbait jan?…

Zuzenak:  hitz egin ahal dut?, lagundu ahal didazue?, zerbait jan ahal dugu?… edo hitz egiten ahal dut?, laguntzen ahal didazue?, zerbait jaten ahal dugu?… edo hitz egiten dezaket?, lagundu diezadakezue?, zerbait dezakegu?…

Gero eta gehiagotan entzuten ditugu izenburuko esaldien hurrenkera duten perpausak;  hau da,  ahal + aditza ordenan osatuak. Gaztelaniaren eraginez gertatzen da hori, poder + aditza baita ohiko ordena hizkuntza horretan eta ordena hori kalkatzen du zenbaitek.

Euskaraz, ordea, salbuespenak salbuespen, hauxe da esaldi mota honen ohiko ordena: aditza + ahal.

Gai honi lotuta, ikus ondoko bi esteka hauetan datorrena:

Okerrak: *Gogoak ditut, *Gogoak badaude, *Gogoak badituzue, *Gogoekin nago…

Gaztelaniaren eraginez-edo, hiztun askok gogo hitza pluralean erabiltzeko joera dute. Gaztelaniaz, gehienetan ganas erabili ohi denez —pluralean, alegia—, hiztun horiek euskaraz ere plurala baliatzen dute singularra erabili beharrean.

Hona hemen Internet sarean topaturiko akats batzuk:

  • *A ze gogoak eszenatokira igotzeko!
  • *Gogoak badaude, dena da posible.
  • *Gauzen zergatiaz galdetzen hasten da, bere ingurunea hobeto ezagutzeko gogoekin.
  • *Sokatiran segitzeko gogoekin itzuli naiz Irlandatik.

Modu honetan behar dute:

  • A ze gogoa eszenatokira igotzeko!
  • Gogoa badago, dena da posible (= Gogorik badago, dena da posible).
  • Gauzen zergatiaz galdetzen hasten da, bere ingurunea hobeto ezagutzeko gogoz.
  • Sokatiran segitzeko gogoz itzuli naiz Irlandatik.

OHARRA. Beste kontu bat da gogoak eman esapidea. Adibidez: Gogoak ematen badit egingo dut, bestela ez / Gogoak ematen diona egiten ohituta dago / Ezin duzu beti gogoak ematen dizuna egin!

Despeditzeko: *agurtzen naiz, *agurrak, *agur bat

Mezu, ohar, gutun eta abarretan, ez da zuzena despeditzeko *agurtzen naiz, *agurrak edo *agur bat  erabiltzea . Gaztelaniako me despido, saludos eta un saludo esapideen kalkoak dira hurrenez hurren.

Hona hemen, adibide zuzen batzuk “agur” hitzean oinarrituak:

  • Esker mila eta agur
  • Begirunez, agur
  • Agur, adiskide
  • Besterik gabe, agur bero bat
  • Adeitasunez agurtzen zaitut
  • Jaso ezazu nire agurra

Jarraitu irakurtzen

Desberdinak: “bikote” eta “bikotekide”

Hiztun askok bikote hitza erabiltzen dute bikotekide edo bikote-lagun hitzen adierarekin. Okerra da erabilera hori. Bikote hitzaren esanahia parea da, eta bikotekide eta bikote-lagun  hitzena, berriz, pare bateko kideetako bat.

Honatx Interneten topaturiko oker batzuk:

  • *Nire bikotea psikologoa zen.
  • *Aspaldi hil zen zure bikotea eta bakarrik bizi zara.
  • *Bera zein bere bikotea euskaldunak dira.

Zuzenak izateko, honela behar zuten:

  • Nire bikotekidea/bikote-laguna psikologoa zen.
  • Aspaldi hil zen zure bikotekidea/bikote-laguna eta bakarrik bizi zara.
  • Bera zein bere bikotekidea/bikote-laguna euskaldunak dira.

Jarraitu irakurtzen