{"id":15924,"date":"2019-11-12T08:39:01","date_gmt":"2019-11-12T08:39:01","guid":{"rendered":"http:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/?p=15924"},"modified":"2019-11-12T08:39:07","modified_gmt":"2019-11-12T08:39:07","slug":"plateren-itxurak-jaten-ditugun-elikagaien-aukera-baldintzatzen-du","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/2019\/11\/plateren-itxurak-jaten-ditugun-elikagaien-aukera-baldintzatzen-du\/","title":{"rendered":"Plateren itxurak jaten ditugun elikagaien aukera baldintzatzen du"},"content":{"rendered":"\n

Zientzia Kaiera \/ 2019-11-11 \/ 348 hitz<\/a><\/p>\n\n\n\n

2010ean Munduko Osasun Erakundeak (MOE) adierazi zuen Mexiko zela munduko obesitate indize altueneko herrialdea.\u00a0<\/em>Ikerketen arabera<\/em><\/a>\u00a01985. urtetik hona, mundu mailako gizakien pisua 2,0 kg\/m2 hazi da emakumezkoetan eta 2, kg\/m2 gizonezkoetan. Indizea gora egiten ari dira mundu mailan, hirietan zein landa eremuetan eta herrialdeei kostu handiak sortzen dizkie bizi kalitatearen murrizketa dela eta.<\/em><\/h5>\n\n\n\n\n\n\n\n

Gantz eduki handiagoak dituzten produktuak jaten ditugu gaur egun, eta mugimendu fisiko txikiko lan eta bizimoduak dauzkagu. Baina\u00a0zergatik jaten ditugu elikagai batzuk eta ez besteak?<\/strong>\u00a0Zergatik ez dugu osasuntsu jaten? Galdera hori erantzuten duen ikerlana bideratu du Mar\u00eda Elena P\u00e9rez Ochoak, Basque Culinary Centerreko irakasleak \u201cEl placer de comer: una mirada biopsicosocial\u201d tesiaren bidez. Ikertzaileak egindako lanaren arabera, elikagai osasuntsuen kontsumoa eta horri dagokion portaera zentzumenek eta ingurunearen eraginak baldintzatzen dute. <\/p>\n\n\n\n

Elikagaiak hartzea edo ez hartzea gure zentzumenek eta kultura iragazkiek sortutako portaeraren mende dago, eta portaera horretan zeresan handia dute, besteak beste, ohiturek, jarrerek, emozioek, sinesmenek eta sentsazioek<\/strong>. Izan ere, \u201cIkusmen eta dastamen estimulazioak plazer zentroekin lotutako garunaren guneen aktibazioa errazten du, eta, horrela, elikagaiak hartzera bideratzen da motibazioa\u201d, dio Elena P\u00e9rez ikertzaileak. Hau da, homeostasia<\/a> mekanismoek (autoerregulazioarekin lotutakoek) eta hedonikoek (plazera helburu dutenek) eragiten diote gure aukeraketari eta bien arteko harremanak zehazten du noiz, zer eta zenbat jaten dugun.<\/p>\n\n\n\n

Plater batek duen itxuraren arabera, elikagai hori edo beste bat hartzeko portaera garatzen da. Ikusten dugunak, usaintzen dugunak, sentitzen dugunak edo entzuten dugunak baldintzatu egiten du portaera osasuntsua<\/strong> eta tartean sartzen da kaloria kontsumoarekiko erantzuna.<\/p>\n\n\n\n

Oro har, ikerketa honek erakusten du elikagaiak aurkezteko moduak emozioak (esaterako, poztasuna, tristura eta nazka) eta jarrerak (zaporetsu itxura hartzea, loditu egiten duela pentsatzea) aktibatzen dituela kontsumitzaileongan, eta horrek baldintzatu egiten gaituela jango duguna aukeratzerakoan. Baldintzatzaile horiek, batzuetan, garrantzitsuagoak dira elikagaien kaloriak eta nutrizio balioak eurak baino<\/strong>. Egunerokotasunean, badirudi elikagai osasuntsuen aukeraketa kolokan jar dezaketela konstruktu horiek. \u201cPanorama hori ikusita, gero eta beharrezkoagoa da elikadura autoerregulaziora bideratutako estrategiak sortu ahal izatea ikuspegi biopsikosozialetik\u201d, aipatu du Elena P\u00e9rezek.<\/p>\n\n\n\n

Iturria:<\/strong> UPV\/EHUko prentsa bulegoa: Zentzumenekin lotutako alderdiek eta kultura iragazkiak zehazten dute noiz, zer eta zenbat jaten dugun<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Erreferentzia bibliografikoa:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

P\u00e9rez Ochoa, Mar\u00eda Elena (2019). El placer de comer: una mirada biopsicosocial<\/a>. Doktorego-tesia, UPV\/EHU.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zientzia Kaiera \/ 2019-11-11 \/ 348 hitz 2010ean Munduko Osasun Erakundeak (MOE) adierazi zuen Mexiko zela munduko obesitate indize altueneko herrialdea.\u00a0Ikerketen arabera\u00a01985. urtetik hona, mundu mailako gizakien pisua 2,0 kg\/m2 hazi da emakumezkoetan eta 2, kg\/m2 gizonezkoetan. Indizea gora egiten … Jarraitu irakurtzen →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[5514,5718,5505,5493,5500,24,7876],"tags":[393,596,8980],"featured_image_src":null,"featured_image_src_square":null,"author_info":{"display_name":"liburutegia","author_link":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/author\/liburutegia\/"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15924"}],"collection":[{"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15924"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15924\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15925,"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15924\/revisions\/15925"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15924"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15924"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eibz.educacion.navarra.es\/blogak\/liburutegia\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15924"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}