Sexua, geneak eta osasun-arreta

Koldo Garcia / 2019-02-21 / x hitz

Agerikoa da emakumeek eta gizonek hainbat ezaugarri ezberdin dituztela. Osasunari dagozkien batzuk ere bai. Adibidez, sexua kontuan ez hartzeak osasun-arretan eragina dumiokardio-infartua ezberdin pairatzen delako bi sexuetan, edota heste minberaren sindromean oinarri genetiko ezberdina dagoelako sexuaren arabera.

Jarraitu irakurtzen

Espermatozoide matxoaren mitoa

Ana Galarraga / 2018-09-28 / 318 hitz

Sexu bidezko ugalketan, une gorenetako bat da ernalketa, hau da, obulua eta espermatozoidea batzen direnekoa. Berez, une bat baino gehiago prozesu bat da, eta, hura azaltzeko, oso ohikoa da tonu epikoa erabiltzea, baita (edo batez ere) gizakion ugalketan ere. Adibidez: «Eiakulazioan, espermatozoide-zorrotada bat isurtzen da zain dagoen obuluarengana. Espermatozoide-oldea igerian doa harengana; bidean espermatozoide ahulenak bazterrean geratzen dira, eta espermatozoide onenak baino ez dira iristen helburura. Bakarrak lortuko du obuluarekin bat egitea».

Jarraitu irakurtzen

Eskizofreniaren eta kalamuaren arteko lotura argitu dute

Edu Lartzanguren / 2018-05- 25 / 137 hitz

Kalamuaren THC osagaia eta nerabezaroan garaturiko eskizofrenia lotzen dituen mekanismoa identifikatu du, lehen aldiz, EHUko ikertzaile talde batek. «Beti lotu izan dira biak, baina ez genekien nola», esan du Leire Uriguen ikerketaren zuzendariak. Saguei eman diete THCa denbora luzez, eta hor ikusi dute gaiak asko kitzikatzen duela serotoninaren 2A errezeptorea. Ikertzaileek uste dutenez, errezeptore horretan dago eskizofreniaren eldarnioen jatorria gizakietan.

Jarraitu irakurtzen

Kalamua: kea eta aukera

Edu Lartzanguren / 2018-05-25 / 1037 hitz

Lidl supermerkatu kateak marihuana ‘light’-a salgai jarri du Suitzan. Kalamua normaltzeko joera dago munduan, oro har, eta industria indartsu bat sortzen ari da. Euskal Herrian bada mugimendua, baina legea oztopo handia da.

Jarraitu irakurtzen

Gaitzak eta bazterketak jota

Edurne Elizondo / 2018-05-18 / 1086 hitz

Ez digute jaramonik egiten. Gutxi gara, eta, gaixo eta emakume gisa, tratu txarra ematen digute. Genero kontua da! Ozen erran behar dugu, kexatu, eta ikusgarri bilakatu”. Fibromialgia, neke kronikoaren sindromea, sentsibilitate kimiko anizkoitza eta elektrohipersentsibilitatea dutenen nazioarteko eguna izan zen larunbata, eta, gaitz horien berri emateko, Unrest dokumentala bistaratu zuten Frida elkarteko kideek, larunbatean bertan, Iruñean. Ikusle batenak dira hasierako hitzak; neke kronikoaren sindromea duen emakume batenak. Gaitz hori du filma zuzendu duen Jennifer Break ere, eta ordu eta erdiko lanean jaso ditu hura sufritzen dutenen egunerokoan gaitzak dituen ondorioak; bai eta eritasunak, batez ere, emakumeak jotzeak duen eragina ere.

Jarraitu irakurtzen

Medikuntzaren etorkizuna… erizain robotak?

Maite del Corte / 2018-05-13 / 312 hitz

Azken hamarkadan izandako berrikuntzek osasun sektorea goitik behera aldatzen hasi dira. Iraultza teknologikoak izugarrizko berrikuntzak ekarri ditu osasun zentroetara: teknika hobeak, punta-puntako teknologia erabiltzen duten makinak….honek guztiak bizi-itxaropena handiagotu digu, baita gozatzen dugun bizi kalitatea hobetu ere, hortaz asko dugu eskertzeko medikuntzako aurrerapen teknologiko hauei. Argi dago irauntza teknologikoak gure ongizateari mesede handiak egin dizkiola, baina oraindik iristear dago gaur egun ezagutzen dugun medikuntza guztiz aldatuko duen berrikuntza: e-osasuna.

Jarraitu irakurtzen