Etiketaren artxiboa: deklinabidea

Zein da zuzena: “inor gutxik” ala “inork gutxik”?

Okerrak: “Inork gutxik betetzen du araua”, “Inork gutxik espero zuen guk irabaztea”, “Gutako inork gutxik esaten du egia”…

Zuzenak:  “Inor gutxik betetzen du araua”, “Inor gutxik espero zuen guk irabaztea”, “Gutako inor gutxik esaten du egia”…

Euskaltzaindiaren Hiztegian inor gutxi sarreran argi adierazita dago bigarren osagaiak bakarrik hartzen dituela kasu atzizkiak.

Honatx, Internet saretik hartutako zenbait adibide:

  • Inor gutxik daki sare sozialetan bere burua nola babestu.
  • Aurtengoa inor gutxirentzat izan da urte ona.
  • Behin, lotsaren lotsaz inor gutxiri kontatuko ziona gertatu zitzaion bidaia batean.
  •  Inor gutxiren arreta lortu zuen.

Okerrak: *2024ean, *2024eko, *2024etik, *2024era…

Okerrak dira *2024ean, *2024eko, *2024etik, *2024era

Hau da, okerrak dira *bi mila eta hogeitalauean, *bi mila eta hogeitalaueko, *bi mila eta hogeitalauetik, *bi mila eta hogeitalauera…

Honako hauek dira zuzenak: 2024an, 2024ko, 2024tik, 2024ra

Hots, hauek dira zuzenak: bi mila eta hogeitalauan, bi mila eta hogeitalauko, bi mila eta hogeitalautik, bi mila eta hogeitalaura…

Hona hemen Internet sarean aurkitutako akats batzuk:

-*Euskadiko hondartzen osasun-egoera 2024ean

-*2024etik aurrera indarrean…

-*2023ko azaroaren 4tik 2024eko otsailaren 29ra egindako jarduerak

Honela behar dute zuzenak izateko:

-Euskadiko hondartzen osasun-egoera 2024an

2024tik aurrera indarrean…

-2023ko azaroaren 4tik 2024ko otsailaren 29ra egindako jarduerak

2024  zenbatzailea diptongoz bukatzen da (au), eta bokalez amaitzen den beste edozein zenbatzaile bezala deklinatu behar da. Halaxe dio Euskaltzaindiaren 29. arauak: diptongoz bukatzen diren izenen deklinabidea

Gai honi lotuta, ikus blog honetan bertan argitaratutako beste sarrera labur hauek:

Okerra: *berataz

Okerra: *berataz

Zuzena: beraz

Euskara batuan testuinguru bakar batean ez da zuzena izango *berataz forma.

Hona hemen Internet sarean topaturiko akats batzuk:

*Bi urte itxaron beharko dira berriro gai berataz galdetzeko.

*Ez du ulertzen zergatik ari diren berataz gaizki esaka.

*Zer dakigu berataz

*Orain arte ez dira berataz gogoratu.

Honela beharko lukete:

-Bi urte itxaron beharko dira berriro gai beraz galdetzeko.

-Ez du ulertzen zergatik ari diren beraz gaizki esaka.

-Zer dakigu beraz

-Orain arte ez dira beraz gogoratu.

Jarraitu irakurtzen

Okerrak: *hontaz, *hontan, *hontara, *hontatik, *hontako…

Okerrak: hontaz, hontan, hontara, hontatik, hontako, hontaraino, hontarantz, hontarako, hortan, hortara, hortatik, hortako, hortaraino, hortarantz, hortarako

Zuzenak: honetaz, honetan, honetara, honetatik, honetako, honetaraino, honetarantz, honetarako, horretan, horretara, horretatik, horretako, horretaraino, horretarantz, horretarako

Euskara baturako desegokiak dira gorriz eman ditugun aldaerak eta, horien ordez, berdez jarri ditugunak erabili behar dira.

Honatx Internet sarean topatutako akats batzuk:

-*«Eremu berri hortan, 80 lanpostu sortuko ditugu».

-*Ostiral hontatik aurrera salgai egongo dira.

-*Entzuna dut batzuek gisa hortako klub bat sortu nahi luketela.

Euskara batuan honela behar dute:

-«Eremu berri horretan, 80 lanpostu sortuko ditugu».

-*Ostiral honetatik aurrera salgai egongo dira.

-*Entzuna dut batzuek gisa horretako klub bat sortu nahi luketela.

Jarraitu irakurtzen

Okerrak: *70ko; 21ra; 30tik; 4,25an…

Okerrak: *70ko; 21ra; 30tik; 4,25an…

Zuzenak: 70eko; 21era; 30etik; 4,25ean…

Maiz, ematen du zenbakiaren amaierari erreparatu gabe eransten dugula kasu-marka; hau da, bokalez edo kontsonantez amaitzen den kontuan hartu gabe itsasten diogula desinentzia.

Hona hemen Internet sarean topatutako akats batzuk:

*70ko hamarkada: etenari buruzko ohar batzuk eta bertsolaritza-fikzio apur bat

* Museoen eguna ospatuko dugu maiatzaren 18tik 21ra

*Baluarteko Jatetxeak oporrak hartuko ditu martxoaren 30tik apirilaren 8ra

* EBZ Europako Banku Zentralak interes tasa % 4,25an mantentzea erabaki du

Jarraitu irakurtzen

Okerrak: *2014ean, *2014eko, *2014etik, *2014era…

Zuzenak: 2014an, 2014ko, 2014tik, 2014ra…

Maiz entzuten eta irakurtzen ditugu honelakoak:

  • *Gaur eman digute 2014eko lan egutegia.
  • *2014ean zuen ametsak egia bihur daitezela opa dizuet.
  • *2014etik aurrera egoerak hobera eginen du.
  • *Bihar aurkeztuko dute 2014erako aurrekontua.

Zenbait hiztunen ustez, diptongoz bukatutako hitzak kontsonantez bukatutakoak bezala deklinatu behar dira. Uste okerra da hori, diptongoz bukatutako hitzak bokalez bukatutako beste edozein bezala deklinatu behar baitira. Hala dio Euskaltzaindiaren 29. arauak: Diptongoz bukatzen diren izenen deklinabidea.

Jarraitu irakurtzen

Partitiboa dela eta (II)

Partitiboa eta GABE postposizioa:

     Bi esaldi hauetan zein da zuzena?

a) Gatz gabe jateko agindu dit sendagileak.
b) Gatzik gabe jateko agindu dit sendagileak.

Zenbaiten ustez b) aldaera bakarrik da zuzena. Uste dute “gabe” postposizioarekin nahitaezkoa dela partitiboa. Uste okerra da, ordea. Bi aldaerak dira zuzenak eta esanahi bera dute. Ikus Euskaltzaindiaren Hiztegi Batuan datorren sarrera:

Okerra beste hau da: *Gatza gabe jateko agindu dit sendagileak.